ΚΑΤΑΡΡΑΚΤΗΣ

Καταρράκτης ονομάζεται η θόλωση του φυσικού φακού του ματιού (κρυσταλλοειδείς φακός). Ο φακός του ματιού (κρυσταλλοειδής) είναι διαυγής και βρίσκεται πίσω από την ίριδα.

katarraktis

Μέσα από αυτόν περνάει το φως για να φτάσει στη συνέχεια στον αμφιβληστροειδή χιτώνα, στο πίσω μέρος του εσωτερικού του ματιού και έτσι σχηματίζεται η εικόνα.

Για να κατανοήσουμε τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί το μάτι, ας το παρομοιάσουμε με φωτογραφική μηχανή.

Με τον ίδιο τρόπο που ο φακός της φωτογραφικής μηχανής εστιάζει το φως στο φιλμ της φωτογραφικής, έτσι και ο φακός του ματιού εστιάζει τις ακτίνες του φωτός επάνω στον αμφιβληστροειδή χιτώνα που βρίσκεται στο πίσω μέρος του οφθαλμού. Σε περίπτωση που ο φακός της φωτογραφικής μηχανής δεν είναι καθαρός, τότε η φωτογραφία που θα βγεί θα είναι θολή.

Κατά τον ίδιο τρόπο, όταν θολώσει ο φυσικός φακός του ματιού, τότε μειώνεται η ευκρίνεια της εικόνας που φθάνει στον αμφιβληστροειδή χιτώνα, με αποτέλεσμα να έχουμε θωλή όραση.

Καταρράκτης ονομάζεται η θόλωση του φυσικού φακού του ματιού (κρυσταλλοειδείς φακός). Ο φακός του ματιού (κρυσταλλοειδής) είναι διαυγής και βρίσκεται πίσω από την ίριδα.

katarraktis

Μέσα από αυτόν περνάει το φως για να φτάσει στη συνέχεια στον αμφιβληστροειδή χιτώνα, στο πίσω μέρος του εσωτερικού του ματιού και έτσι σχηματίζεται η εικόνα.

Για να κατανοήσουμε τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί το μάτι, ας το παρομοιάσουμε με φωτογραφική μηχανή.

Με τον ίδιο τρόπο που ο φακός της φωτογραφικής μηχανής εστιάζει το φως στο φιλμ της φωτογραφικής, έτσι και ο φακός του ματιού εστιάζει τις ακτίνες του φωτός επάνω στον αμφιβληστροειδή χιτώνα που βρίσκεται στο πίσω μέρος του οφθαλμού. Σε περίπτωση που ο φακός της φωτογραφικής μηχανής δεν είναι καθαρός, τότε η φωτογραφία που θα βγεί θα είναι θολή.

Κατά τον ίδιο τρόπο, όταν θολώσει ο φυσικός φακός του ματιού, τότε μειώνεται η ευκρίνεια της εικόνας που φθάνει στον αμφιβληστροειδή χιτώνα, με αποτέλεσμα να έχουμε θωλή όραση.

Συμπτώματα & Πρόληψη

 Τα συνήθη συμπτώματα για όσους έχουν καταρράκτη είναι:

  • θολή και παραμορφωμένη όραση,
  • ευαισθησία στο φως,
  • διπλή όραση στο ένα μάτι,
  • κακή νυχτερινή όραση,
  • τα χρώματα φαίνονται λιγότερο ζωηρά,
  • θάμβωση και φωτοστέφανο γύρω από τα φώτα.
  • Τακτικές αλλαγές στα γυαλιά σας

Αν ο καταρράκτης δεν αντιμετωπιστεί και αφεθεί να ωριμάσει υπερβολικά, μπορεί τελικά να οδηγήσει σε τύφλωση. Ευτυχώς, υπάρχει μια ασφαλής και αποτελεσματική λύση: η χειρουργική επέμβαση με τη μέθοδο της φακοθρυψίας.

Ποιους επηρεάζει & αιτίες πρόκλησης

Εκδηλώνεται στα πλαίσια της φυσιολογικής γήρανσης του οργανισμού, με την πάροδο των χρόνων χάνει την αρχική του σύσταση και θολώνει (γεροντικός καταρράκτης),    γι’ αυτό και εκτιμάται ότι επηρεάζει  το 50% των ατόμων ηλικίας  65 και άνω,  και το 70% σε ηλικίες άνω των 75 ετών. Εντούτοις, νεαρά άτομα, ακόμα και βρέφη, μπορεί να παρουσιάσουν καταρράκτη που μπορεί να προκληθεί από νοσήματα ή τραυματισμούς,  φάρμακα, ακτινοβολίες ενώ σπάνια υπάρχει εκ γενετής (συγγενής καταρράκτης).

Πρόληψη – Συμβουλές

Δεν υπάρχουν ιδιαίτερες συμβουλές για πρόληψη που αφορούν τον καταρράκτη.  Οταν υπάρχει ένδειξη θα πρέπει να επεμβαίνουμε στο σωστό χρόνο ώστε να αποφύγουμε τυχόν δυσκολίες που επιφέρει στο χειρουργείο ένας ώριμος καταρράκτης.

Εφόσον η ηλιακή ακτινοβολία μπορεί να συνδέεται με την παθογένεση του καταρράκτη, καλό είναι να προστατεύουμε τα μάτια μας από τον ήλιο, από μικρή ηλικία με τα κατάλληλα γυαλιά ηλίου, δηλ. εκείνα που απορροφούν τις βλαβερές υπεριώδεις και υψηλής ενέργειας ακτίνες του ήλιου.

Αντιμετώπιση

Όταν ο φυσικός φακός του ματιού που βοηθά στην εστίαση του φωτός, δεν είναι διαυγής αλλά με την πάροδο των χρόνων γίνεται θολός τότε η πάθηση αυτή ονομάζεται καταρράκτης.

Στα πρώιμα στάδια του καταρράκτη τα γυαλιά μπορεί να βοηθήσουν στην καλυτέρευση της όρασης, αλλά καθώς εξελίσσεται δεν αντιμετωπίζεται ούτε προλαμβάνεται με φάρμακα αλλά με χειρουργική επέμβαση έτσι ώστε να αντικατασταθεί ο φυσικός φακός του οφθαλμού με έναν διαυγή, μόνιμο τεχνητό ενδοφθάλμιο φακό (ενδοφακός IOL).

Δεν αντιμετωπίζεται ούτε προλαμβάνεται με φάρμακα. Η χειρουργική αντιμετώπιση παραμένει και σήμερα η μόνη θεραπευτική επιλογή.

Πλέον όλες οι μορφές του καταρράκτη θεραπέυονται με την μέθοδο της φακοθρυψίας και την ένθεση των πλέον εξελιγμένων τύπων ενδοφακών.

Διαφορετικοί τύποι χειρουργικής επέμβασης καταρράκτη;

• Κλασική επέμβαση με φακοθρυψία (υπέρηχοι)

Η επέμβαση φακοθρυψίας με υπερήχους πραγματοποιείται μέσω μικροσκοπικών τομών που έχουν ως αποτέλεσμα να διαλύσουν και να απομακρύνουν με την βοήθεια υπερήχων το θολό φακό και να εισάχθεί μέσω της ίδιας μικροσκοπικής τομής ένας καθαρός, διαφανής ενδοφακός (τεχνητός φακός) που αντικαθιστά αυτόν που αφαιρέθηκε.  Η τεχνολογία μας δίνει την δυνατότητα να θεραπεύσουμε και την πρεσβυωπία με την ένθεση πολυεστιακού ενδοφακού. Υπάρχει ταχεία επούλωση, εφόσον δεν χρειάζονται ράμματα και ο ασθενής επιστρέφει άμεσα στις καθημερινές του δραστηριότητες. Η μέθοδος είναι πολύ γρήγορη και αποτελεσματική.

Η επέμβαση γίνεται με τοπική αναισθησία, με σταγόνες. Μόνο σε πολύ ειδικές περιπτώσεις χρειάζεται αναισθησία με ένεση ή και γενική αναισθησία.

• Επέμβαση με laser (femtosecond)

Το femtolaser εμφανίστηκε πριν από μερικά χρονια και βασικά μας βοηθά στα αρχικά στάδια της επέμβασης. Συγκεκριμένα στο να γίνουν ορισμένες μικρές τομές με μεγαλύτερη ακρίβια και στον θρυματισμό του φακού.  Στην συνέχεια τα θρυματισμένα κομματια του φακού αφαιρούντε με το μηχάνημα της φακοθρυψίας.

Η χρήση του λεϊζερ καταργεί την χρήση του μικρου νυστεριού 2 περίπου χιλιοστών ,  καθώς τόσο οι μικροσκοπικές τομές στον κερατοειδή, όσο και η τομή του περιφακίου,καψουλόρηξης και η αποσυναρμολόγηση του φακού, γίνονται πλέον με το λέιζερ. Στη συνέχεια η αφαίρεση του πυρίνα του καταρράκτη γίνεται με το μηχάνημα της φακοθρυψίας.       

Το "αρνητικό" της μεθόδου αυτής είναι ότι το κόστος της επέμβασης αυξάνεται  κατα 1,000 περίπου ευρώ.

Δευτερεύουσες επεμβάσεις καταρράκτη

Δευτερεύοντας καταρράκτης ονομάζεται έτσι σε περίπτωση που ενώ έχει γίνει επέμβαση καταρράκτη, μήνες ή και χρόνια αργότερα, η όραση μπορεί να ξαναγίνει θολερή. Ο ενδοφθάλμιος φακός που τοποθετείται κατά την επέμβαση καταρράκτη κανονικά διαρκεί για μια ολόκληρη ζωή χωρίς να απαιτείται συντήρηση ή αντικατάσταση, αλλά σε αυτές τις περιπτώσεις , το φυσικό περιφάκιο που στηρίζει τον νέο φακό έχει γίνει θαμπό. Μπορεί να θεραπευθεί γρήγορα και ανώδυνα με λέιζερ (Yag Laser) σε 1-2 λεπτά.

Η χειρουργική επέμβαση αφαίρεσης του καταρράκτη αποτελεί μια από τις πιο συχνές, ασφαλείς και αξιόπιστες επεμβάσεις παγκοσμίως.  Είναι μια πολύ απλή διαδικασία για τον ασθενή και μπορεί να επιφέρει σημαντική βελτίωση στην ποιότητα της όρασης και κατ’ επέ­κταση στην ποιότητα της ζωής του.